Red Joan

Dit historische drama, naar het gelijknamige boek van Jenny Rooney uit 2013, is gebaseerd op het leven van de Britse Melita Norwood, de granny spy die ooit in dienst was van de Russen.

Op een dag in 1999 staat MI5 voor de deur bij de broze, gepensioneerde Joan Stanley (Judi Dench). Ze zou – ook tot verbazing van de heren van Special Branch zelf – landverraad hebben gepleegd. In eerste instantie speelt zij nog de vermoorde onschuld – haar zoon is wel oprecht verbijsterd – maar al snel blijkt er wel degelijk iets aan de hand bij deze vrouw met haar doorsnee-bestaan.

Via het dikke dossier dat MI5 over Joan heeft, duiken we in haar verleden. Aanvankelijk nog neerbuigend beginnen de heren de ooit bevlogen en briljante wetenschapster te ondervragen over haar vroegere leven vol spanning en verraad. 

We zien hoe de jonge Joan (Tereza Srbova) zich in 1938 in Cambridge aanmeldt, hoe ze verliefd raakt op de even charismatische als aantrekkelijke Russische agitator Leo (Tom Hughes) en hoe ze later terechtkomt bij het uiterst geheime Engelse nucleaire onderzoekslab. Met de bommen op Hiroshima en Nagasaki begint voor het eerst haar geweten te wringen. Talloze intriges en persoonlijke dilemma's volgen waarin Joan eigenlijk niet zozeer naar communisme neigt, maar als pacifiste eerder – naïef of niet – meer ziet in evenwicht.

Hoewel toneelregisseur Trevor Nunn in deze geromantiseerde biopic, Judi Dench vermoedelijk wat beter – of zeker toch wat meer – had kunnen inzetten, is RED JOAN een intrigerend spionage- en liefdesverhaal geworden dat voor de afwisseling eens de rol van vrouwen – in de regel 'van nature' niet verdacht – in de koude oorlog centraal stelt.